Truyện: còn chút gì để nhớ – Nguyễn Nhật Ánh

Có một cô nàng đọc Còn chút gì để nhớ, nhìn ta cười khinh khích, chị rất giống một nhân vật trong truyện.

Ta thì là con người tò mò, dù cho điều đáng nuối tiếc của cuộc đời ta là đối với những thứ cao cả lớn lao đầy nội hàm tri thức ta không tò mò, nhưng đối với những thứ nhảm nhí vô vị và thà-không-biết-còn-hay-hơn-là-biết, ta lại rất tò mò. Ví dụ như, đi du lịch cho biết đây biết đó, mở mang tầm mắt, trải nghiệm văn hóa khác, thì ta không mấy mặn mà, nhưng thấy thiên hạ thỉnh thoảng nhắc đến truyện ngôn tình có H, ta mất cả buổi tối đi “truy nguyên” H có nghĩa là gì, tại sao lại là H. Đó, đại để ta là như thế.

Tất nhiên, truyện của Nguyễn Nhật Ánh thì không thể xếp vào loại “nhảm nhí, vô vị” được, nhưng đọc truyện là thể loại giải trí ta ưa thích, lại còn có nhân vật giống ta – một con người self-centred và eccentric như ta (ah, hai từ này dịch sang tiếng Việt như thế nào nhỉ?), nên ta hẳn nhiên là tò mò. Vì thế ta mới gạ gẫm cô nàng kia là đưa truyện đây cho chị mượn đọc, xem Nguyễn Nhật Ánh viết về chị thế nào, rồi chị review cho. Đấy là lý do của bài viết này.

[Ngoài lề 1: vì đau đáu nỗi niềm tiếng Việt không trong sáng của ta, nên ta làm thêm một công đoạn là đi tra từ tiếng Anh-Việt và Anh-Trung xem self-centred và eccentric là gì. Celf-centred:(Anh- Việt) nghĩ quá nhiều về bản thân và quá ít về người khác; tự cho mình là trung tâm ; (Anh-Trung) tự cho mình là trung tâm, tự tư tự lợi, lục thân bất nhận – trời!!! Từ điển tiếng Trung này có quá khích không đấy, còn ghép cả lục thân bất nhận vào đây (chỉ vì lợi ích của bản thân, đến họ hàng thân thích cũng không nhận)??? Ta còn nhớ đọc Võ Lâm Ngoại Sử của Cổ Long, có một nhân vật Kim Bất Hoán ngoại hiệu Lục Thân Bất Nhận, rất đáng ghét. Eccentric: (Anh-Việt)lập dị, kỳ cục, quái gở ; (Anh-Trung) cổ quái, quái vật, âm dương quái khí, hành vi cổ quái, quái nhân, dị nhân. Hì hì, là như vầy].

[Ngoài lề 2: đọc truyện xong, lại nảy sinh ra một vấn đề khó xử, là mượn rồi có nên trả hay không. Dân gian có câu dạy rất uyên thâm rằng, ai cho mượn sách là ngu, mượn rồi trả lại hóa còn ngu hơn. Sự tự tư tự lợi của ta cho thấy là ta sẽ không trả sách rồi. Nhưng cái tính âm dương quái khí thì không biết đâu mà lần. Tựu chung lại, ta không muốn ngu đi??].

Quay lại với Còn chút gì để nhớ. Truyện đem lại cảm giác rất trong trẻo. Trong trẻo ở đây có hai ý nghĩa. Một là giọng văn của Nguyễn Nhật Ánh trong trẻo. Ta ngưỡng mộ nhà văn ở cách viết dung dị, bút pháp chấm phá mà miêu tả được sinh động nhân vật và thế giới nội tâm của nhân vật. Và thế giới đó cũng trong trẻo đến mức đáng ghen tị, đáng “để nhớ”. Hai là trải nghiệm của ta. Ta lê lết qua những chuỗi ngày nhàm chán, không đọc tài liệu chuyên môn thì đọc tin thời sự tạp nham, khi nào rảnh thì đọc báo lá cải, truyện kiếm hiệp, ngôn tình. Tổng kết lại, không đọc chiến tranh, cạnh tranh, đấu đá thì đọc cướp giết hiếp, yêu hay hận, cưới hay bỏ, không khô khan cứng ngắc thì sến sủa nực cười. Phải lâu lắm rồi mới đọc một tác phẩm văn học tiếng Việt, không chỉ đem lại thứ cảm giác thanh tân như được uống một cốc nước mát giữa tiết trời oi bụi, mà còn là niềm vui thích len lỏi khi chạm tay đến vẻ đẹp đơn sơ nhưng thường bị quên lãng vùi lấp của ngôn ngữ tiếng Việt.

[Ngoài lề 3: ở trên ta viết có chút không thành thực. Đáng ra ta phải viết là: ta thường đọc báo lá cải, truyện chưởng, ngôn tình, khi nào bắt buộc thì đọc tài liệu chuyên môn, tin tức…, đó, cái thứ tự đáng ra phải là như thế].

Ta đọc truyện bản in lần thứ 47 của Nhà xuất bản Trẻ, ở trong có ghi lại một lời bình như thế này của nhà văn Nguyễn Việt Hà (mà từng đăng trên Tuổi trẻ 26/2/2013):

“Với nhiều người đã trót lớn, tuổi thơ là một nỗi nhớ rất khó đặt tên. Chỉ đôi lúc bơ vơ nào đó, chợt nhiên cái nhớ bỗng mỏng manh làm nghẹn ngào. Nó vừa rưng rưng hoang mang, vừa huyền hoặc hoang đường. Nó hốt hoảng giống hệt như nụ hôn đầu. Rõ nét ký ức cả lùm cây góc phố, rõ nét cả tiếng dép loẹt xoẹt của bố mẹ người ấy đe dọa. Thế nhưng chịu, không thể nhớ đứa nào đã chủ động hôn đứa nào. Cho đến giờ, Nguyễn Nhật Ánh là người hiếm hoi viết ra được nỗi nao nao đẫm ướt buồn vui của cái thăm thẳm nhớ nhung mơ hồ ấy. Ông Ánh quả là một nhà văn rất lạ. Ngày nay, với riêng chủ đề về bọn trẻ loay hoay đang lớn, Nguyễn Nhật Ánh là một nhà văn bậc nhất.”

Nhà văn đúng thật là nhà văn. Ta không phải nhà văn, không có thứ tình cảm nghẹn ngào, nao nao đẫm ướt buồn vui, thăm thẳm nhớ nhung mơ hồ này. Ta cũng không trải qua thứ gì khiến nhìn lại, thấy rưng rưng hoang mang hoặc huyền hoặc hoang đường. Có lẽ, tuổi thơ của ta nhạt thếch chăng?

Ta ngưỡng mộ Nguyễn Nhật Ánh vì một điều khác nữa. Tác giả có thể bóc tách và kể ra những thứ thuần túy thuộc về miền ký ức, hay nói theo cách khác, là đặt mình vào địa vị một người con trai mới bước chân vào đại học, đơn thuần, có chút ngô nghê đáng yêu, và chân thành. Còn ta, ta tự thấy mình không làm được như vậy. Đọc truyện là đi vào thế giới tuổi trưởng thành của nhân vật, cũng là nghĩ lại tuổi thơ. Sự nghĩ lại đó, là một đống hỗn độn những ký ức chắp vá, những hồi ức không theo một mạch nhất định nào, những ý nghĩ chợt đến rồi chợt đi, những mối liên kết tình cờ, những cảm xúc bất định chen ngang. Hiện tại và quá khứ lẫn lộn, không có gì quá rõ ràng để miêu tả rõ nét, cũng không có gì quá buồn hay quá vui, tràn trề cảm xúc.

Không ai đọc cùng một quyển sách – ta đã đọc được ở đâu đó một câu nói như vậy. Ý nghĩa là, mỗi người mang theo một hành trang riêng trong quá trình đọc sách- những trải nghiệm, nền tảng kiến thức, tình cảm và cảm xúc khác nhau. Vì vậy, mỗi người sẽ chú ý đến những tình tiết khác nhau trong sách, thấy từ đó những điểm tâm đắc khác nhau, giữ lại những ấn tượng khác nhau. Ta không biết những người khác như thế nào, còn đối với ta, thứ câu chuyện để lại, ngoài sự trong trẻo, là nỗi buồn nhân sinh được lược tả ở phần sau. Nỗi buồn ấy, thông qua lăng kính nhân văn của Nguyễn Nhật Ánh, chỉ còn là vài dòng chữ, là “chút gì để nhớ.” Nhưng ẩn chứa trong “chút gì” đó, không thể là chút gì, mà là rất nhiều thứ mà không ai tưởng tượng ra được. Chút gì đó, không phải là đã ảnh hưởng đến một đời người của nhân vật chính – Chương, hay sao?

Ta chợt nhớ đến bài từ của Tân Khí Tật:
(theo điệu Thái tang tử)
Thiếu niên bất thức sầu tư vị,
Ái thướng tằng lâu,
Ái thướng tằng lâu,
Vị phú tân từ cưỡng thuyết sầu.
Nhi kim thức tận sầu tư vị,
Dục thuyết hoàn hưu,
Dục thuyết hoàn hưu,
Khước đạo: thiên lương hảo cá thu!
Dịch nghĩa
Lúc tuổi trẻ chẳng biết mùi vị buồn là gì, thích lên lầu cao, vì làm bài từ mới nên miễn cưỡng nói là buồn; Đến giờ mới hiểu hết tư vị buồn, muốn nói lại thôi, chỉ còn nói rằng: “Trời mát, mùa thu đẹp”.
Bản dịch của ta hồi trước
Trẻ người buồn khổ nào hay biết
Những thích lên lầu
Những thích lên lầu
Vì phối bài từ cố nói sầu.
Hôm nay buồn khổ đều hay hết
Muốn nói gì đâu
Muốn nói gì đâu
“Trời mát, thu trong!” còn một câu.

(link cũ ở đây)

Chính là tư vị này. Muốn nói lại thôi. Bởi vì có quá nhiều thứ có thể nói, nhưng cũng chẳng còn gì đáng nói. Là tâm tình của một người từng trải, buồn khổ đều nếm qua. Không cần nhắc lại, cũng không muốn nhắc lại, chỉ có lòng hiểu với lòng.

Bàn đến nhân vật Đỗ thị Kim Dung, hay là Đỗ thị Ung Dung – như lời đùa cợt mà cô gái nói với nhân vật chính, mà nàng cho mượn sách kia nhận xét rằng rất giống ta – hoặc là ta rất giống với nhân vật này. Để nhấn mạnh, nàng cho mượn sách còn gập góc trang, đánh dấu câu miêu tả về Kim Dung: “Nó vừa có vẻ tài tử trí thức lại vừa có vẻ tay chơi bạt mạng.”

[Ngoài lề 4: có người gập góc trang sách vì ta, lòng ta cảm động khôn xiết].

Trong truyện, Kim Dung nổi bật lấn át Quỳnh- đối tượng tình yêu của Chương. Thực chất, Kim Dung càng đặc sắc bao nhiêu, càng làm rõ sự nhạt nhòa vô vị của Quỳnh bấy nhiêu. Chắc nhiều người đọc truyện này sẽ thắc mắc, Kim Dung hay thế, tốt thế, thấu hiểu lòng người thế, tại sao Chương lại yêu Quỳnh chứ không phải là Kim Dung? Vẫn biết tình yêu không có lý lẽ, nhưng lẽ nào? Đúng là chẳng có lẽ nào, chỉ dư lại một niềm tiếc nuối mà thôi.

Kim Dung thì có vẻ tài tử rồi, ta dùng chữ có vẻ, bởi vì tác giả viết truyện theo ngôi thứ nhất, nhìn nhận mọi việc qua góc nhìn của Chương, không thể đi sâu phân tích nội tâm nhân vật Kim Dung. Nhưng ta được như thế chăng?

Nghĩ lại, tài tử hay lãng tử hay tay chơi bạt mạng chỉ luôn tồn tại như là giấc mơ không chạm tới của con người. Giấc mơ về tự do, sự phóng khoáng, không bị những thứ “thế tục tầm thường” trói buộc. Có lẽ, không ít thì nhiều, ai cũng từng ôm một giấc mơ như vậy, hoặc ngưỡng mộ những người được cho là làm được như vậy. Một trong những mối tình đầu đời của ta, là các anh hùng hảo hán Lương Sơn Bạc đấy. Nhưng trong thực tế, mấy ai thực sự sống được như tài tử/lãng tử, đặc biệt là trong thời buổi kinh tế thị trường, tiền bạc quấn thân này? Một vài biểu hiện tỏ vẻ trí thức, một vài hành động ra dáng lãng tử, không che khuất nổi thứ nội tâm đầy phiền muộn vì muôn sự thế tục.

Cảm ơn nàng kia đã cho ta mượn sách.

Trì thị Ung Dung

Phim review: Hận quân bất tự giang lâu nguyệt

Phần 1 về phim, xem ở đây

(tiếp tục có spoilers)
Vậy là ta đã xong một chặng đường xem Hận quân bất tự giang lâu nguyệt – một trong những bộ phim hiếm hoi mà ta xem từ đầu đến cuối.

Đúng là, phim này đáng phải tên là “Cuộc đời siêu cấp bi thảm của Giang Nguyệt Lâu,” hoặc là “Giang Nguyệt Lâu và những người bạn sắp chết.” Tóm lại, tất cả mọi người thân thiết với Giang Nguyệt Lâu đều chết sạch, để lại một mình hắn.

Ngẫm đi ngẫm lại, mọi người chết đi, đều vì có liên quan đến Giang Nguyệt Lâu, và ở trong thế giới của Giang Nguyệt Lâu.

Hai thuộc hạ trung thành của Giang Nguyệt Lâu, những người không chỉ tôn trọng mà còn thương yêu, lo lắng cho hắn, chết đi bởi vì đi theo Giang Nguyệt Lâu, đồng nghĩa với việc không đắc tội với giang hồ cấp thấp thì quan chức cấp cao, ngày ngày vào sinh ra tử.

Giang phu nhân, người mẹ thất lạc mười hai năm của Giang Nguyệt Lâu, đáng ra không cần phải quay trở lại Cảnh thành, đáng ra có thể tồn tại như một ký ức tốt đẹp của Giang Nguyệt Lâu về hình ảnh mẹ hiền, và suy rộng ra, đáng ra không cần phải xuất hiện trong phim, giữ lại cho Giang Nguyệt Lâu một chút ảo vọng là ở một chốn xa xôi nào đó, mẹ mình có thể có cuộc sống vui vẻ hơn, hạnh phúc hơn, quên đi mọi quá khứ đau buồn và tủi nhục trước đây. Nhưng chỉ vì mối quan hệ máu mủ, mà Giang phu nhân bị Triển Quân Bạch- nhân vật đứng đầu phe phản diện, lôi ngược trở lại Cảnh thành. Triển Quân Bạch ép Giang phu nhân giết Giang Nguyệt Lâu vì muốn chứng kiến cảnh mẫu tử tương tàn. Đến cuối cùng, Giang phu nhân uống thuốc độc tự sát và chết trước mặt Giang Nguyệt Lâu. Không muốn trở thành gánh nặng của hắn, nhưng để lại cho hắn một sự thật tàn khốc rằng người mẹ đáng thương tội nghiệp của hắn đã trở thành tội nghiệt.

Bạch Sở trưởng, người cưu mang Giang Nguyệt Lâu khi hắn còn là một đứa trẻ tứ cố vô thân, giờ vừa là cấp trên, vừa như một người cha đúng nghĩa, dung túng và che chở Giang Nguyệt Lâu, đến cuối phim cũng chết đi bởi vì mối quan hệ thân thuộc này. Mặc dù địa vị của Bạch Sở trưởng quan trọng – đứng đầu Sở cảnh sát của Cảnh Thành, nhưng Bạch Sở Trưởng bị Triển Quân Bạch bắt và tra tấn, không phải bởi vì quyền lực có trong tay, mà bởi vì Triển Quân Bạch muốn từ Bạch Sở trưởng khai thác thông tin về Giang Nguyệt Lâu. Sự phản bội của Bạch Sở trưởng ở những giây phút cuối cùng khiến người ta có chút ngoài ý muốn, và cảm giác đặc biệt thất vọng. Vì từ đầu đến cuối, Bạch Sở trưởng luôn là người Giang Nguyệt Lâu tin cậy nhất. Vì những ai yêu mến Giang Nguyệt Lâu, xót xa cho tuổi thơ bất hạnh của hắn, chạnh lòng vì những người thân xung quanh hắn lần lượt hy sinh, đều mong hắn giữ lại được người mà hắn gắn bó lâu nhất, tin cậy nhất. Nhưng cuối cùng, Giang Nguyệt Lâu không giữ được Bạch Sở trưởng. Sự phản bội đã khiến Bạch Sở trưởng hổ thẹn và tự sát trước mặt Giang Nguyệt Lâu.

Nhân vật nữ chính, Sở Nhiên, từ cuộc gặp tình cờ ở Hương Cảng khi bị Giang Nguyệt Lâu xông vào nhà lúc hắn trúng đạn chạy trốn, dần dần bị cuốn vào thế giới của hắn. Đáng ra Sở Nhiên học xong, có thể ở lại Hương Cảng tìm một công việc thành đạt ở ngân hàng, như lời bạn gái của nàng gợi ý. Hoặc khi lựa chọn quay lại Cảnh thành để ở gần gia đình, làm công việc ở tòa soạn báo, cũng có thể sống một cuộc sống yên bình hơn. Nhưng Sở Nhiên vì ngầm thích Giang Nguyệt Lâu, đã trở thành bạn của Giang Nguyệt Lâu và Trần Dư Chi, rồi tham gia ngày càng nhiều vào những cuộc phiêu lưu của hắn. Khi nghĩ Giang Nguyệt Lâu đã chết, Sở Nhiên lên kế hoạch cưới Triển Quân Bạch, không gì khác ngoài mục tiêu báo thù. Đến khi biết Giang Nguyệt Lâu còn sống, Sở Nhiên vẫn không từ bỏ kế hoạch, vì chính nghĩa, và vì chính nghĩa đó cũng là mộng tưởng và lý tưởng của Giang Nguyệt Lâu- giữ một Cảnh thành bình yên không ma túy, không trở thành vật trong túi của Triển Quân Bạch. Kết cục, Sở Nhiên bị bắn chết trong đám cưới.

Cuối cùng, nhân vật nam chính, Trần Dư Chi, bạn thân, huynh đệ, hoặc có thể nói là tình yêu khắc cốt ghi tâm của Giang Nguyệt Lâu. Trần Dư Chi cùng Giang Nguyệt Lâu trải qua bao sóng gió, sống sót sau bao kiếp nạn sinh tử, người duy nhất cùng Giang Nguyệt Lâu đi đến phút cuối, chứng kiến một Cảnh Thành trở lại yên bình. Những hy vọng hai người có một cái kết có hậu, nhưng Trần Dư Chi cũng không thoát khỏi kết cục đau lòng. Trần Dư Chi bị Triển Quân Bạch bắn chết, chỉ vì Trần Dư Chi là điểm yếu duy nhất trong lòng của Giang Nguyệt Lâu. Chỉ vì Triển Quân Bạch sau khi thua cuộc đã không còn muốn sống, mà chỉ còn muốn trả thù, và phải trả một cái thù khiến Giang Nguyệt Lâu đau đớn nhất, khiến Giang Nguyệt Lâu thắng nhưng vẫn “thua.” “Giang Nguyệt Lâu, cả hai chúng ta đều thua,” chính là lời Triển Quân Bạch nói trước khi tự sát. Ở cảnh cuối, Trần Dư Chi đẩy Giang Nguyệt Lâu ra và trúng đạn, có thể hiểu là Trần Dư Chi đỡ đạn cho Giang Nguyệt Lâu, ta lại nghĩ, Triển Quân Bạch vốn là nhằm vào Trần Dư Chi.

Mọi người đều chết do ở gần Giang Nguyệt Lâu. Nhưng, họ đều bị lôi cuốn vào thế giới của Giang Nguyệt Lâu và tự nguyện ở trong thế giới của hắn, vì thế giới đó có sức hút mạnh mẽ khó cưỡng. Trong bối cảnh thời loạn, thắng làm vua thua làm giặc, vũ lực và tiền tài có thể khuynh đảo mọi thứ, phù thịnh thì dễ, duy trì đạo lý thì khó, Giang Nguyệt Lâu giống như điểm tựa công lý và chính nghĩa duy nhất. Sự cố chấp của Giang Nguyệt Lâu, sự kiên trì không mệt mỏi của Giang Nguyệt Lâu, sự phân biệt phải trái trắng đen rõ ràng trong lòng Giang Nguyệt Lâu khi đối diện với cái xấu, sự ngạo nghễ không khuất phục trước cường quyền của Giang Nguyệt Lâu, chính là những thứ duy trì cuộc đấu tranh chống thế lực hắc ám đến cuối cùng. Lý tưởng của Giang Nguyệt Lâu là nguồn sáng thu hút mọi người đến với hắn. Con người Giang Nguyệt Lâu không gồng mình giả dối mà tỏa ánh hào quang, khiến mọi người không thể không giúp hắn, không thể không vì hắn mà góp sức. Thuộc hạ của Giang Nguyệt lâu từng khuyên hắn “mắt nhắm mắt mở” đối với báo cáo gian dối, vì lo hắn bị cấp trên gây khó dễ. Bạch Sở trưởng nhiều lần lo đến phát cáu vì Giang Nguyệt Lâu đắc tội những nhân vật không nên đắc tội. Những tình tiết tưởng như chỉ để khắc họa rõ con người Giang Nguyệt Lâu, thực ra cũng cho thấy nếu không phải vì Giang Nguyệt Lâu, những người khác đã có thể ngoảnh mặt làm ngơ trước bất công và sai trái. Nhưng vì có Giang Nguyệt Lâu, mà mọi người đi theo hắn trên cùng một con đường.

Ngay đến cả Triển Quân Bạch cũng bị thu hút bởi Giang Nguyệt Lâu. Triển Quân Bạch là người đam mê quyền lực, nuôi mộng bá chiếm Cảnh thành. Để rộng đường thực hiện kế hoạch, đáng ra Triển Quân Bạch phải giết Giang Nguyệt Lâu từ lâu, và đã có thể giết Giang Nguyệt Lâu từ lâu. Như lời thuộc hạ của Triển Quân Bạch nói, với quan hệ hữu hảo của hai người, với sự tin tưởng mà Giang Nguyệt Lâu dành cho Triển Quân Bạch, việc Triển Quân Bạch giết Giang Nguyệt Lâu là rất dễ dàng. Nhưng Triển Quân Bạch lại không lựa chọn làm như vậy, bởi vì hai chữ nuối tiếc. Triển Quân Bạch nhiều lần nhắc đi nhắc lại rằng nếu như không phải do hai người ở thế đối lập, Giang Nguyệt Lâu là một người bạn, một người huynh đệ không tồi. Triển Quân Bạch không muốn hai tay trực tiếp nhuốm máu Giang Nguyệt Lâu, nên đi những con đường rất vòng vèo để tiêu diệt hắn.

Về sau, nhìn thấy cơ hội lôi kéo Giang Nguyệt Lâu, Triển Quân Bạch đã ngay lập tức nắm lấy. Thực ra, với sự quan sát, thưởng thức và hiểu biết về Giang Nguyệt Lâu của Triển Quân Bạch, với tài trí của Triển Quân Bạch, hắn ta đã có thể dễ dàng suy ra rằng Giang Nguyệt Lâu thuận theo là giả, nằm vùng là thật. Nhưng dường như vọng tưởng khuất phục được Giang Nguyệt Lâu có sức hút ghê gớm, đến mức che lấp cả suy nghĩ duy lý của Triển Quân Bạch. Một người tài trí và ngạo nghễ chưa từng để bất kỳ ai vào trong mắt như Giang Nguyệt Lâu lại chịu đi theo Triển Quân Bạch, đây là thành tựu lớn đến nhường nào, là ve vuốt đối với cái tôi của hắn ta lớn đến nhường nào. Triển Quân Bạch thua không phải là vì hắn ta yếu kém hơn so với Giang Nguyệt Lâu, mà là vì muốn có Giang Nguyệt Lâu trong ảo mộng bá nghiệp của hắn. Tất nhiên, ở đây cũng phải nhắc đến thứ gọi là vô xảo bất thành thư – không khéo không thành sách, nếu để Triển Quân Bạch mau chóng thủ tiêu Giang Nguyệt Lâu, đã không thành chuyện và không có phim cho ai xem.

Tựu chung lại, xem phim chính là sa vào thế giới của Giang Nguyệt Lâu. Trong đó có dữ dội, ấm áp, ngọt ngào, đau thương, cay đắng và tiếc nuối. Cuối cùng sót lại, là sự cô độc của Giang Nguyệt Lâu. Đây là cái kết chính thức.

Tuy nhiên, nếu ai có trái tim mong manh, không chấp nhận nổi và không muốn chấp nhận cái kết buồn, thì nhà sản xuất phim đã làm thêm một cái kết “phiên ngoại” vô cùng ngọt ngào và ý tứ, trong đó Trần Dư Chi còn sống.


Bài viết trong lúc uống nửa chai vang, đêm thứ 7.

Hàn Sinh

Thái Tang Tử: Hận quân bất tự giang lâu nguyệt – Lã Bản Trung

吕本中《采桑子·恨君不似江楼月》
恨君不似江楼月,南北东西,南北东西,只有相随无别离。
恨君却似江楼月,暂满还亏,暂满还亏,待得团圆是几时?

Thái Tang Tử – Hận quân bất tự giang lâu nguyệt
Hận quân bất tự giang lâu nguyệt
Nam bắc đông tây
Nam bắc đông tây
Chỉ hữu tương tùy vô biệt ly.
Hận quân khước tự giang lâu nguyệt
Tạm mãn hoàn khuy
Tạm mãn hoàn khuy
Đãi đắc đoàn viên thị kỷ thì?

Dịch nghĩa:

Hận người không giống như trăng sáng treo cao trên lầu cạnh sông; bất kể là phiêu bạt nam bắc đông tây, đều đi theo mà không phân ly; hận người lại giống như trăng sáng treo cao trên lầu cạnh sông; chỉ mới tròn thôi đã khuyết; đợi đến khi tròn lại là bao giờ (chữ đoàn viên mang 2 ý nghĩa, vừa là hình tròn, vừa là con người đoàn viên, gặp lại nhau)

Bài dịch của YL:

Hận người không giống trăng lầu nước
Nam bắc đông tây
Nam bắc đông tây
Chẳng kể ly xa chỉ tụ vầy
Hận người lại tựa trăng lầu nước
Mãi khuyết không đầy
Mãi khuyết không đầy
Đợi lúc đoàn viên biết đến ngày?

Ta biết đến bài từ này vì đang xem bộ phim Hận quân bất tự giang lâu nguyệt. Bài của tác giả Lã Bản Trung thời Tống, viết theo điệu Thái Tang Tử (tham khảo từ điệu ở đây [https://hoasinhanhca.wordpress.com/2013/01/17/thai-tang-tu-tan-khi-tat/]).

Lại nói về bộ phim, đây là thể loại mà giới xem phim Hoa ngữ gọi là “đam mĩ trá hình.” Ta chưa bao giờ đọc truyện đam mĩ, cũng chưa bao giờ xem phim đam mĩ trá hình, nên đây có thể coi là bộ phim đầu tiên mà ta xem.

Ta chọn xem, chính vì tên phim. Nhìn vào đã thấy thơ từ. Ngoài ra gần như không vì điều gì khác. Phim không có poster bắt mắt, tên phim, theo ấn tượng ban đầu, còn hơi sến, rất gợi ý bi lụy tình trường. Phim lại lấy bối cảnh dân quốc ở Trung Quốc (tương đương giai đoạn Pháp thuộc ở Việt Nam), rất kén người xem.

Bàn một chút về việc phim dân quốc kén người xem. Bởi vì dân quốc là một giai đoạn đầy đau thương và biến động. Nhân vật trong thời đại này, khả năng đoản mạng rất cao. Ngoài cái chết ra, còn một kết cục có tính lối mòn khác là đi theo cách mạng. Nhưng nếu nhân vật chính có may mắn sống sót để đi theo cách mạng, thì người thân xung quanh anh ta- cha mẹ, anh chị em, người yêu, bạn thân, chiến hữu, cũng đã chết gần hết. Không phải ai khi xem phim, cũng có lòng dạ xem những bộ phim buồn bã. Nếu trót đầu tư tình cảm vào nhân vật nào đó, dù chính hay phụ, thì phải xác định tâm trạng bất an, vừa cầu trời khấn phật là đạo diễn đừng dã man quá, để nhân vật chết, vừa tự chuẩn bị tâm lý để khóc ròng.

Nhưng ngược lại, mặc dù phim dân quốc khó leo cao trên các bảng xếp hạng theo lượng người xem, lại thường tụ họp được dàn diễn viên thực lực rất hay. Nếu xem phải quá nhiều phim mỹ nam mỹ nữ nhìn tuy thích mắt, nhưng ngoài trợn mắt để tỏ vẻ ngây thơ, chau mày khi thể hiện u sầu, không còn gì khác, chưa kể đến những tình tiết phim vô lý đến mức khó chịu, thì việc xem được những bộ phim diễn thật đến mức khiến ta nao lòng, là một trải nghiệm đáng kể.

(phần dưới đây có thể chứa spoilers)
Quay lại với Hận quân bất tự giang lâu nguyệt. Tuy ấn tượng ban đầu là tên dài và hơi sến cho một bộ phim, nhưng vì câu thơ đẹp, nhẩm đi nhẩm lại, lại thành không dứt ra được. Phim là Hận quân bất tự giang lâu nguyệt, còn nhân vật nam chính là Giang Nguyệt Lâu. Người là một đình lầu ngóng trăng trên sông,đơn độc và thê mĩ, vậy còn giang lâu nguyệt là ai? Ai là vành trăng treo trên đỉnh lầu đó? Ai là ánh sáng duy nhất trong thế giới đơn độc của Giang Nguyệt Lâu? Ai khiến cho Nguyệt Lâu hận không phải là lâu nguyệt?

Chính vì quẩn quanh không dứt ra được, mà ta đã quyết định xem phim, và không phải hối tiếc vì quyết định này. Mặc dù phim không phải là quá hay theo kiểu từ kịch bản đến nghệ thuật đều hoàn mĩ, cốt truyện tương đối dễ đoán, nếu muốn kể đến tình tiết vô lý hoặc rập khuôn, cũng nhiều. Ví dụ như, nam chính Giang Nguyệt Lâu ngang tàng bá đạo gặp nam chính Trần Dư Chi ôn nhu thấu hiểu lòng người, chàng với chàng từ hiểu lầm đến kết thân, hết lòng hết tình vì nhau; hay lại ví dụ như, ngay từ đầu phim, Giang Nguyệt Lâu có một chuyến phiêu lưu sang Hương Cảng, nơi toàn người nói tiếng phổ thông?, trong lúc bị thương xông vào nhà nhân vật nữ phụ Sở Nhiên, giương súng hăm dọa một hồi, thế nhưng được em Sở Nhiên cứu giúp nhiệt tình, có thể vì nhìn chàng đẹp trai chính khí ngời ngời mà em mất cả tinh thần cảnh giác chăng? Nhân tiện nói đến sự rập khuôn, phim lấy tên tiếng Anh là Killer and Healer, ý là nhằm vào sự đối lập của Giang Nguyệt Lâu – cảnh sát bàn tay sắt và Trần Dư Chi – bác sĩ thiện lương. Cái tên này vừa tầm thường, vừa chẳng giữ được chút ý tứ gì của tên gốc. Thật là uổng cái hàm ý Giang Nguyệt Lâu và giang lâu nguyệt. Chưa kể, nếu dùng chữ killer để chỉ Giang Nguyệt Lâu, quá là hạ thấp nhân vật chính đi.

Nhưng nhìn chung, phim thuộc thể loại hành động-hình sự, cảnh sát đấu tranh với tội phạm, nội dung hấp dẫn, tiết tấu nhanh gọn dứt khoát, tuyến nhân vật chính-phụ, chính-tà thú vị. Tất nhiên, không thể không nhắc đến là diễn viên đẹp, diễn xuất nhập vai, nhìn sáng trưng cả màn hình.

Trung tâm của bộ phim là nhân vật Giang Nguyệt Lâu và mối tình Giang Nguyệt Lâu – Trần Dư Chi. Dạo qua trên mạng, thấy bàn dân thiên hạ hay than vãn là phim đam mĩ thường bị kiểm duyệt chặt chẽ, phải cắt hết những cảnh gây nghi hoặc lòng người, và mối tình giữa hai nhân vật nam chính bị biến thành tình anh em, đồng đội. Thế nên mới có thứ gọi là “đam mĩ trá hình.” Qua bộ phim này, ta lại thấy kiểm duyệt tạo ra cái hay riêng của kiểm duyệt. Do tình cảm không thể biểu hiện lộ liễu, nên nhà làm phim truyền tải ý tứ thông qua việc tập trung vào những cử chỉ nhỏ, từ ánh mắt quan tâm, đến nụ cười ôn nhu, đến động tác chạm tay an ủi dịu dàng. Giữa một rừng các thể loại phim nam nữ yêu đương nồng cháy, ôm hôn cuồng nhiệt, thì ánh mắt quan tâm, nụ cười ôn nhu lại gợi thứ tình thuần khiết mà sâu lắng, tri âm tri kỷ, không đập ngay vào mắt nhưng thấm vào tâm can.

Thứ tình cảm mà Giang Nguyệt Lâu và Trần Dư Chi để lại ấn tượng trong lòng ta, chính là thứ tình cảm này. Xét đến con người Giang Nguyệt Lâu, biểu hiện bên ngoài nửa chính nửa tà, phần lãnh khốc, phần cuồng bạo, thì ánh mắt hàm tiếu, nét mặt hòa nhã mỗi khi ở cạnh Trần Dư Chi, và chỉ dành cho Trần Dư Chi, thật sự khiến con người ta cảm thấy hai người trời sinh một cặp. Cảm tạ trời đất vì Giang Nguyệt Lâu gặp Trần Dư Chi, và mừng cho Giang Nguyệt Lâu vì gặp được Trần Dư Chi. Lại đặt vào trong bối cảnh thời loạn, cuộc chiến tranh khốc liệt giữa thiện và ác, trận chiến này chưa xong trận chiến khác đã tới, sống chết chỉ là ranh giới mong manh, được chứng kiến những giây phút bình yên hiếm hoi, khi Giang Nguyệt Lâu cùng Trần Dư Chi có thể ngồi bên nhau, dặn dò quan tâm, nhàn thoại gia thường, càng khiến lòng người trở nên dịu dàng mà vui thích. Đôi lúc, xem qua đủ các thể loại âm mưu quỷ kế, những trận đấu súng người sống ta chết, chỉ để được nhìn thấy Giang Nguyệt Lâu và Trần Dư Chi tĩnh lặng bên cạnh nhau mà thôi.

Ta mới xem đến tập 24, vì phim chưa ra hết trên Youtube, và đang chuẩn bị tinh thần để khóc đây.

YL

Tống Huy Tông – Triệu Cát

Tống Huy Tông (1082 – 1135) – nổi tiếng hả 😛 nhưng mà đối với người Việt thì ông này gọi là notorious chứ không phải famous 😀 – Xem Thủy Hử để biết thêm chi tiết.

Hồi nhỏ, xem phim Lý Sư sư hay Thủy hử gì đó, thấy ông vua này nhu nhược quá, suốt ngày ăn chơi rượu chè, gái gú, để rồi cuối cùng thì mất nước tan nhà. Bản thân thì bị bắt vào ngục, rất chi là nhục. Hồi ý mình nghĩ là do bác mê gái mà đến nông nỗi như vậy 😛

Sau này đọc 1 ít về thư pháp TQ, lác mắt vì bác viết chữ quá đẹp, thực ra là quá độc. Vì bác sáng tạo ra 1 phong cách mới, gọi là Sấu Kim Thư 瘦金體. Thể chữ này gầy guộc như dát bằng sợi chỉ vàng, nhìn loằng ngoằng như vậy nhưng bác viết rất đúng quy tắc của Khải thư. Nét bút gầy guộc, cứng cỏi nhưng cảm giác bác ấy viết rất nhanh và có sự nối tiếp, nói chung là uyển chuyển làm sao ấy… Ko biết nói thế nào 😀 Nét chữ của bác ấy được ngta ví sắc bén như vũ khí, lại như những chiếc lá lan lá trúc đung đưa trong gió.

Nói thật, để có công phu luyện ra được chữ như này thì chẳng thừa nhiều thời gian cho gái gú lắm đâu 😛

【 宋 赵佶《小楷千字文》 】 《小楷千字文》为宋徽宗赵佶二十三岁时用独创的瘦金体所书,原件藏上海博物馆。间架开阔,笔划劲利,清逸润朗,别具一格。

宋徽宗

(Cảm nghĩ cá nhân: rất thích nhìn kiểu chữ của bác này, thấy đẹp kiểu gì ấy)

So sánh với Khải thư của Liễu Công Quyền và Âu Dương Tuân (thường dc coi là tiêu chuẩn)

Ngta kêu nét chữ nét người 😀 Có vẻ bác để tâm quá nhiều vào các thể loại vẻ vời sáng tạo, quá lãng mạn và xa rời hiện thực (quá hưởng thụ), đến lúc mất nước lúc nào cũng không hay. Hic, đúng là bi kịch bi kịch.

Dưới đây là 1 bức tranh của bác, tiên phong cho việc kết hợp vừa thi, vừa thư, vừa họa…

山禽矜逸態
梅粉弄輕柔
已有丹青約
千秋指白頭

Sơn cầm căng dật thái
Mai phấn lộng khinh nhu
Dĩ hữu đan thanh ước
Thiên thu chỉ bạch đầu

Chim rừng khoe vẻ lười biếng
Phấn hoa vương vãi nhẹ nhàng
Đã có lời ước thề đỏ xanh (*)
Ngàn thu sẽ bạc đầu.

(*) đan thanh: Tức đan sa 丹砂 (đỏ) và thanh hoạch 青雘 (xanh), chất màu dùng để vẽ => Chỉ về hội họa. Còn có nghĩa là “Sáng rõ, minh hiển” => đan thanh ước nghĩa là lời thề rành rành? 🙂

Làm vua thì thất bại, nhưng với tư cách của 1 nghệ sỹ thì bác đã để lại dấu ấn lớn lao trong lịch sử TQ, ngoài việc tự bác là 1 nghệ nhân thì bác còn là người bảo trợ tích cực cho giới nghệ sỹ đàn đúm thời bấy giờ.
Tương tự như bác này, có 1 bác tên là Lý Dục (Nam Đường Hậu chủ), cũng lãng mạn tài hoa và cũng làm vua mất nước 😛 Ông này có bài Trường Tương Tư đã được giới thiệu đâu đó trên blog chúng ta.

Anhca.

Thay cái avatar cho nó quyến rũ :D

Image

Hôm nay chán quá nên lướt web lá cải, đọc xem tình hình film ảnh thế nào. Cuối năm có khác, toàn thấy tổng kết top này top nọ, à, chủ yếu top mỹ nam mỹ nữ… Anh Chung dạo này độ hot có vẻ cao, chắc năm rồi chăm đóng film… Kể ra anh này đẹp vậy mà bây giờ 4 mấy tuổi mới đi đóng film thần tượng kể cũng hơi phí của giời. Ngày xưa trẻ đẹp thì cứ toàn chọn vai ác, vai xấu mà đóng. Giờ già rồi mới biết vớt vát, chắc hát ko ai nghe nữa nên chuyển nghề sang đóng film 😛

ẢNh trên là anh Cố Tích triều trong Nghịch Thủy Hàn, ác giả man con ngan, gian hơn cả con gián…  thông minh tuyệt đỉnh. Ác mà hot lắm, xem thích cực (mặc dù có bộ tóc xoăn đến là sến, xem mà cứ nhớ đến bộ tóc kinh điển của anh Tiêu Lý Tìm vui, hic hic) (căn bản  anh nam chính diện là Trương Trí Lâm film đó béo ú với lại các chị diễn viên gái chả có chị nào đẹp, nên anh Tích triều cứ là nổi bần bật). Ảnh đẹp, lấy làm avatar mấy hôm để vào wp cho đỡ chán 😛

Anh này còn đóng trong Hiệp Cốt Đan tâm, anh đóng vai phụ, áo quần rách rưới như vừa chui từ đống rác ra, thế mà vẫn đẹp ngời ngời. Phim dở ẹc nhưng vì anh đẹp nên bạn AC cũng lết cho đến dc tập cuối. Xem chị Tiêu với anh Trần Long hành hạ nhau qua lại mà phát mệt.

Đóng Khang Hy trong Vi tiểu bảo do Huỳnh hiểu minh đóng – bạn AC ko xem vì anh bị cạo nửa đầu và ko thik anh Huỳnh.

Affection – The Path of Truth (Phẩm Hỷ ái – Kinh Pháp cú)

Kinh Pháp cú (Dhammapada), nghĩa là Con đường Chân lý, là một trong nx bộ kinh quan trọng nhất trong Phật giáo Tiểu thừa (Theravada).

Dưới đây trích 2 câu trong chương 16, bàn về Hỷ ái của con người. Các câu khác cũng tương tự về ý nghĩa và lời lẽ, nhưng quote 2 câu này vì đọc phần dịch hay hay, cả english lẫn tiếng việt…

210. Don’t consort with dear ones
at any time, nor those not dear,
’tis dukkha not to see the dear,
’tis dukkha seeing those not dear.

Chớ gần gũi người yêu,
Trọn đời xa kẻ ghét.
Yêu không gặp là khổ,
Oán phải gặp cũng đau.

212. From endearment grief is born,
from endearment fear,
one who is endearment-free
has no grief — how fear?

212. Do ái sinh sầu ưu,
Do ái sinh sợ hãi,
Ai thoát khỏi tham ái,
Không sầu, đâu sợ hãi?

Giới thiệu phim: Diệu Vũ Trường An (House of Harmony and Vengeance) – TVB

Ngoài lề 😛

1. blog này có vẻ ngày càng nghiêng về các thể loại film ảnh, ăn uống vớ vẩn => 1 số người nhất định có vẻ đang hơi sa đà vào các hoạt động giải trí mà quên đi chính sự

2. Đây ko phải là review phim – là vì bạn AC tình cờ xem dc mấy tập đầu, tầm tập 5-6 gì đó, dc vài tập thì lại đi vắng, 20 ngày sau trở lại, thấy tv vẫn chiếu 😛 => xem vô cùng chi là lõm bõm => k đủ trình để review. Nhưng mà chỉ mới xem mấy tập mà thấy nó khá cuốn hút cho nên chi là giới thiệu ở đây…

Image

Trong lề 

– Phim về thời Đường => ăn mặc khá sexy 😛 thời đó XH cũng khá tự do, phụ nữ có thể ra ngoài làm việc, kiếm tiền (thời này có lẽ vai trò phụ nữ dc đề cao tương đối nhất trong số các thời kỳ pk TQ???)

– Nói về nghề múa => xem nhiều cảnh cũng đẹp lắm, trang sức, áo quần thì hơi màu sắc (phim tvb dạo này nó vậy :()

– Phim kể về 1 cô công chúa con rơi trong dân gian của ông vua, tên là Tại Sơn – Hồ Hạnh nhi, mẹ cô này muốn cô này dc gặp hoàng thượng nên cách duy nhất là phải tập múa, vào giáo phường rồi tìm cơ hội múa trước mặt hoàng thượng, show cái ngọc bội ra => cha con nhận nhau 😛

– Triều đình vài ba năm lại mở 1 cuôc thi hoa khôi – để cho các vũ nữ thi tài. Các nhân vật nữ trong phim hầu hết là đặt mục tiêu đạt hoa khôi – người thì để dc nhận cha, người thì để dc làm thái tử phi, người thì để xin hoàng thượng rửa mối oan khuất của gia đình… => cho nên cạnh tranh rất gay gắt.

– Xen kẽ vào là các câu chuyện tình tay 3 tay 4 – film tvb mà, tâm kế của phụ nữ cũng là vì danh lợi và tình yêu là chính: Nữ chính số 2 (hơi hơi phản diện) là Biện ngọc yên – chung gia hân. Em này vốn tiểu thư cao cấp, nhưng gia đình hàm oan, bố mẹ bị xử chết, cho nên muốn giành giải hoa khôi để đòi lại công đạo, múa rất giỏi. Em này mới đầu là người khá tốt, kiêu hãnh, có khí chất cao ngạo, hiếu thắng blah blah, tuy nhiên, về sau, vì tranh giành anh gì đó – Âu Dương Chấn hoa – cho nên trở nên khá là biến chất (mặc dù ko ác độc tới mức như trong mấy loại cung tâm kế). Em này vốn dc đính hôn từ nhỏ vs 1 anh, anh này gia đình làm nhạc sư trong triều (cũng có tí chức sắc), nhưng anh này bị anh Âu Dương chấn hoa – là 1 tù phạm đang bị truy nã, giết hại và mạo danh, anh Âu Dương vào triều làm quan, quản lý mấy giáo phường học múa => rồi thì dây dưa vs các em gái này :P. Tuy nhiên thì anh Âu dương yêu em Tại sơn và nói chung, đối xử vs em này rất tốt :). Anh nhạc sư thật thì ko chết, mà mất trí nhớ, về làm đầu bếp trong giáo phường, về sau, lấy lại trí nhớ, đi trả thù anh Âu dương 🙂

– Các câu chuyện của nx nhân vật phụ: cũng vài mối tình tay 3 – trong đó có 1 em là vũ ưu số 1 số 2 trong kinh thành – đối thủ truyền kiếp của em Biện ngọc yên, Chu lãm nguyệt (diễn viên đóng vai này rất đẹp gái, nhất phim – đẹp mới dc đóng vai ác hehe). Em này hình như xuất thân mồ côi hay j đó – cho nên đặt mục tiêu lọt vào mắt xanh thái tử… Em ấy quyến rũ 1 anh làm nghề thiết kế thời trang và các loại perfume 😛 để em ấy dc giới thiệu với thái tử (vì anh này chơi thân vs thái tử) và dc dùng các sản phẩm limited edition của anh này 🙂 Khổ là về sau, e ấy lại yêu anh perfume này, mặc dù anh này là dạng nghệ sỹ nghèo :P. Anh này, lúc đầu cũng thik em ấy, nhưng sau thì lại yêu 1 em khác, cũng là vũ ưu nhưng mà level bình thường, tính tình hiền hậu, thuần khiết :P. Tuy nhiên, em Lãm nguyệt này là 1 nhân vật rất hay ho – từ 1 người xấu (lúc đầu khá là tâm kế) dần dần biến chuyển thành 1 nhân vật có tính cách rất hay – dĩ nhiên là ko thành người tốt kiểu nhân hậu, thuần khiết, mà kiểu như khá là chân thành, chính trực, có tự trọng, cái gì mà nắm được thì cũng buông dc ấy nhỉ 😛 – thik nhân vật này hơn cả 2 nhân vật nữ chính kia 😛 (em này là minh chứng sống động cho cái gọi là quy luật biện chứng – sự vật và hiện tượng luôn vận động và biến đổi ko ngừng hehe)

– Phim coi hài hước và dễ thương vô cùng – từ các bạn trẻ đến các nhân vật già già. Tuy là tranh đua, âm mưu cũng nhiều, nhưng mà ko đến mức cực đoan, cho nên xem ko nặng nề lắm. Em Hồ hạnh nhi trong film này dễ thương lắm, kiểu này em hết phãn cảm vs em này rồi 😛 Anh Âu dương thì vẫn hài hước như thế

– Diễn biến phim nhanh gọn, súc tích, ko dài dòng lê thê kiểu taiwan.

– Có vẻ là happy ending

Anhca

%d bloggers like this: